Think global...
Στους καιρούς της κρίσης , που μας αναγκάζουν να περάσουμε, για να τη βγάλουμε καθαρή, θα πρέπει :
-ή να σκύψουμε ακόμα πιο πολύ το κεφάλι και να υποστούμε όποιο μέτρο έχει κριθεί , “απαραίτητο”, για το “καλό” μας...., και απλά να Γκρινιάξουμε για όλα αυτά που δεν έκαναν οι άλλοι για μας.
-ή να ξεσηκωθούμε και να τα Διαλύσουμε όλα, χλωρά και ξερά.
αλλά επειδή τα διλήμματα είναι συνήθως πλαστά, υπάρχει πάντα και τρίτη λύση (πιθανώς και τέταρτη, και πέμπτη, κ.ο.κ )
- να Δημιουργήσουμε νέους τρόπους συνύπαρξης μεταξύ μας.
Η κρίση που περνάμε, είναι οικονομική. Χρηματοπιστωτική. Δεν έγινε καμία φυσική καταστροφή που εξαφάνισε τους διαθέσιμους φυσικούς πόρους, ούτε έχει μειωθεί η διαθέσιμη τροφή .Απλά, οι περισσότεροι άνθρωποι, δεν έχουν αρκετά “χρήματα”, γιατί τα χρήματα έχουν την περίεργη ? τάση να μαζεύονται σε τσέπες λίγων.
Οπότε , ένας απλός άνθρωπος, αν θέλει να γλιτώσει την νόσο της κρίσης, θα πρέπει να αποφύγει την επαφή με ότιδήποτε είναι φορέας της ασθένειας. Σε αυτή τη φάση, ο φορέας της ασθένειας , είναι το χρήμα. Όπως αποφεύγουμε να ακουμπάμε, οποιονδήποτε και οτιδήποτε κουβαλάει αρρώστιες, έτσι πρέπει τώρα, να αρχίσουμε να αποφεύγουμε το χρήμα!
Τις συναλλαγές με χρήμα, και ακόμα περισσότερο, τις συναλλαγές μας με το περίπλοκο τραπεζικό μας σύστημα, το οποίο δημιουργεί το χρήμα , κυριολεκτικά εκ του μηδενός, οποτεδήποτε ένας άνθρωπος υπογράφει ένα χρέος προς μία τράπεζα.
Αδύνατο; Τίποτα δεν είναι αδύνατο.
Ουτοπικό; Περισσότερο ουτοπικό, είναι να περιμένουμε καλύτερες μέρες , για μας και τα παιδιά μας, μέσα σε αυτό το σύστημα , που ορίζει τις ζωές μας , με αυστηρά οικονομικούς όρους, αποσκοπώντας συνεχώς, στο χρηματικό κέρδος, ...
Επειδή όμως, οι ζωές μας, είναι σίγουρα κάτι παραπάνω, από τα οικονομικά νούμερα που μας έχουν περικυκλώσει, και επειδή οι ανθρώπινες σχέσεις, είναι σίγουρα κάτι παραπάνω από συμβόλαια, συμφωνητικά, και επενδύσεις, σίγουρα αξίζει να δοκιμάσουμε και άλλους τρόπους για να οργανώσουμε την κοινωνία μας, πέρα από το σημερινό χρήμα.
Δεν αλλάζουν βέβαια τα πράγματα , μέσα σε μία μέρα, και πρώτα από όλα, πρέπει να αλλάξουμε εμείς οι ίδιοι, και να επαναορίσουμε τι είναι τελικά αυτό που ζητάμε:
Είναι το κέρδος και η “ανταγωνιστικότητα”; Είναι οι αποδοτικότεροι ρυθμοί “ανάπτυξης”; Είναι τα χαμηλότερα spreads ;
Ή μήπως προτιμάμε να ξαναβρούμε την ποιότητα στη ζωή μας, και να ξαναχτίσουμε τη σχέση μας με τον συνάνθρωπο μας, αλλά και το φυσικό μας περιβάλλον;
Είμαστε ανταγωνιστικά ζώα, ή συμβιωτικοί οργανισμοί;
Όλα είναι θέμα επιλογής.
Είμαστε αυτό που επιλέγουμε να είμαστε. Και δυστυχώς , για όλα αυτά που ζόυμε στις μέρες μας, για αυτό το μοντέλο ζωής που κληρονομήσαμε και συντηρούμε με την ανοχή μας, ευθυνόμαστε όλοι μας, και όχι μόνο οι κυβερνήσεις και οι πολυεθνικές υπερεταιρίες. Αυτό που οφείλουμε να σκεφτούμε, είναι το τι κόσμο θέλουμε να παραδώσουμε στα παιδιά μας.
Και αφού το χρήμα έχει αρρωστήσει από τον ιό της κερδοσκοπίας, μπορούμε να χτίσουμε άλλους τρόπους, μία νέα Αχρήματη Οικονομία, βασισμένη στην εμπιστοσύνη και την αλληλεγύη απέναντι στους συνανθρώπους μας, το σεβασμό απέναντι στη Γη που είναι το σπίτι μας, και στον εαυτό μας , που οφείλουμε να τον απαλλάξουμε από τις άχρηστες φανταχτερές τροφές του σώματος , αλλά και του πνεύματος.
...act local
Τι μπορούμε να κάνουμε στη Λήμνο:
Τα εναλλακτικά οικονομικά δίκτυα, λειτουργούν καλύτερα σε τοπικό επίπεδο, και ακόμα ευκολότερα σε μικρά επαρχιακά μέρη, όπου υπάρχουν ακόμα κάποιοι δεσμοί ανάμεσα στην κοινότητα , και δεν είμαστε άγνωστοι μεταξύ αγνώστων, χαμένοι μέσα στα πλήθη μεγαλουπόλεων.
Επίσης υπάρχει ήδη, και περισσότερο στα χωριά του νησιού μας, η έννοια της αχρήματης οικονομίας, μιας και πολλές φορές χαρίζουμε πράγματα σε έναν φίλο ή συντοπίτη μας, η ανταλλάσουμε πράγματα, βασιζόμενοι, όχι σε κάποια οικονομική ή μαθηματική ισσοροπία, αλλά απλά , στην Αγάπη και την Εμπιστοσύνη.
Εναλλακτικά οικονομικά δίκτυα, υπάρχουν αυτή τη στιγμή σε ολόκληρο τον κόσμο. Η κυριότερη μορφή τους, έχει επικρατήσει να λέγεται L.E.T.S. (local exchange trading systems) , σε ελεύθερη απόδοση, μπορούμε να τα αποκαλούμε τοπικά δίκτυα ανταλλαγής , αγαθών, αλλά και υπηρεσιών.
Η βασική αρχή είναι απλή:
μία ομάδα ανθρώπων, ακόμα και μία παρέα ανθρώπων, μπορεί να ξεκινήσει ένα τέτοιο αχρήματο εναλλακτικό δίκτυο. Ο καθένας δηλώνει τι μπορεί να προσφέρει, καθώς και τι έχει ανάγκη. Όλοι έχουμε πάντα κάτι να προσφέρουμε, και όλοι έχουμε κάποια στιγμή ανάγκη από κάτι.
Οι συναλλαγές που γίνονται μέσα σε ένα τέτοιο δίκτυο, δεν τοκίζονται, και δεν παράγουν κέρδος. Μας βοηθάνε απλώς να αναπνεύσουμε στον ίδιο μας τον τόπο ,, αποφεύγοντας την οικονομική ασφυξία που προκαλεί το επίσημο χρηματικό συστήμα.
Για μεγαλύτερη ευκολία ,μπορεί να χρησιμοποιηθεί μία συμβολική μονάδα, για τη διαμόρφωση των τιμών. Κάτι σαν τοπικό συμβολικό νόμισμα (π.χ ένα ...τάλαντο!). Επίσης μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε ως μονάδα μέτρησης το χρόνο, ή την εργατοώρα. Όλα αυτά κανονίζονται σε συλλογικό επίπεδο, από όλους όσους συμμετέχουν, μετά από συζητήσεις ίσως και συνελεύσεις. Εξαρτάται από το πόσοι πολλοί θα μαζευτούμε!
Προκύπτει βέβαια, η εξής απορία: Αφού θα υπάρχει μία μονάδα μέτρησης, και αφού θα υπάρχουν και τιμές , ποια η διαφορά , από το επίσημο χρηματικό μοντέλο;
Πρώτη μεγάλη και ουσιαστική διαφορά, είναι ότι δεν υπάρχει τόκος, οπότε δεν υπάρχει και κέρδος.
Κανείς δε πληρώνει περισσότερες μονάδες, όταν “χρωστάει” στο σύστημα μονάδες, για μεγάλο διάστημα, και κανείς δεν κερδίζει όταν έχει απόθεμα μονάδων, όσο διάστημα και αν περάσει. Βέβαια , για να λειτουργήσει ένα τέτοιο σύστημα, χρειάζεται κάτι πολύ απλό, μα και πολύ σημαντικό: εμπιστοσύνη.
Δεν υπάρχει τρόπος κάποιος να γίνει πλούσιος μέσα σε ένα τέτοιο σύστημα, όπως και δεν υπάρχει τρόπος κάποιος να γίνει ο φτωχός του συστήματος. Όλοι είναι ισότιμοι, όλοι βασίζονται σε όλους, και το Τοπικό Δίκτυο Ανταλλαγής , λειτουργεί απλά συντονιστικά, και βοηθάει τους συμμετέχοντες να κάνουν ευκολότερα τις μεταξύ τους συναλλαγές, και ταυτόχρονα μας επιτρέπει να έχουμε μεγαλύτερο εύρος στις επιλογές μας, μιας και δεν ανταλλάσουμε πλέον, ένας προς έναν, αλλά , ουσιαστικά ...όλοι προς όλους.
Αν θέλεις για παράδειγμα τυροκομικά και κρέας, και μπορείς να προσφέρεις εργασία π.χ. χτίσιμο, , και βρείς έναν κτηνοτρόφο που χρειάζεται να χτίσει κάτι εκείνη την περίοδο, τότε μπορείς να κάνεις μία απευθείας συμφωνία, για το πόσο θα δουλέψεις, και πόσα πράγματα θα πάρεις. Μέσα σε ένα Τοπικό Δίκτυο Ανταλλαγής, μπορείς να πάρεις τα προιόντα του κτηνοτρόφου αυτού, ακόμα και αν δε χρειάζεται εκείνη τη στιγμή τις δικές σου υπηρεσίες, ή τα δικά σου προιόντα. Χρεώνεσαι κάποιες μονάδες , τις οποίες θα τις ξεπληρώσεις κάποια στιγμή στο μέλλον, σε οποιονδήποτε μέλος του Δικτύου, και αντίστοιχα ο κτηνοτρόφος, έχει πίστωση, δηλαδή έχει αποκτήσει κάποιες επιπλέον μονάδες, τις οποίες μπορεί να τις χρησιμοποιήσει σε μία μελλοντική συναλλαγή του, με οποιοδήποτε φυσικά , μέλος του Δικτύου.
Όλο αυτό το εγχείρημα, προϋποθέτει ένα “μητρώο”, όπου θα καταγράφονται όλες οι συναλλαγές, καθώς και το διαθέσιμο των μονάδων, όλων των μελών του Δικτύου, ανά πάσα στιγμή. Με τη χρήση Η/Υ όλα αυτά γίνονται πλέον πολύ εύκολα!
Όλα τα μέλη του Δικτύου που το επιθυμούν , μπορούν να συμμετέχουν στο συντονισμό του συστήματος, και να διαχειρίζονται το μητρώο.
Όλες οι συναλλαγές καθώς και οτιδήποτε γίνεται μέσα στο Δίκτυο, θα δημοσιοποιούνται σε όλα τα μέλη.
Μόλις κάποιος εγγραφεί στο σύστημα, θα έχει πρόσβαση στη λίστα με τα υπόλοιπα μέλη , και σε όλα τα προϊόντα αλλά και τις υπηρεσίες, που υπάρχουν διαθέσιμα μέσα στο Δίκτυο.
Όλα αυτά βέβαια, είναι ίσως τεχνικές λεπτομέρειες , οι οποίες μάλιστα μπορούν να επανεξεταστούν στην πορεία, και όλοι μαζί να αποφασίσουμε το ΠΩΣ θα προχωρήσει η ιστορία.
Το βασικό είναι να βρεθούν κάποιοι άνθρωποι με περισσεύματα εμπιστοσύνης ,για να ξεκινήσει το εγχείρημα.
Δεν έχουμε τίποτα να χάσουμε, ενώ έχουμε να κερδίσουμε πολλά! Και σημαντικότερο όλων , είναι οι ανθρώπινες σχέσεις που θα χτιστούν μέσα σε ένα τέτοιο Δίκτυο ανθρώπων του τόπου μας.
Ίσως να μοιάζει όνειρο θερινής νυκτός, αλλά είναι ήδη πραγματικότητα, και έχει βοηθήσει πολύ κόσμο, σε όλες τις γωνιές του πλανήτη μας. Στη χώρα μας υπάρχουν επίσης αρκετές προσπάθειες, και επίσης, υπάρχει εδώ και αρκετά χρόνια και το Πανελλαδικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών Χωρίς Χρήματα, του ΠΕΛΙΤΙ.
Μέσα στο σημερινό χρηματό-πιστωτικο΄-τραπεζικό σύστημα, είμαστε απλά νούμερα. Είμαστε καταναλωτές, δανειολήπτες, καταθέτες, πελάτες. Σε ένα Τοπικό Δίκτυο Ανταλλαγής Αγαθών και Υπηρεσιών, είμαστε απλά άνθρωποι, και κοιτάμε να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον, και όλοι μαζί τον τόπο μας.
Παντελής Κ.
για το σπόρι της λήμνου:
spori.limnou@gmail.com
Σύνδεσμοι:
Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι σε όλη την Ευρώπη διεκδικούν ενεργά το δικαίωμα να παραμείνει η παραγωγή σπόρων στα χέρια των μικρών αγροτών και κηπουρών. Μια μεγάλη ποικιλία φυτών έχει θρέψει την ανθρωπότητα εδώ και χιλιάδες χρόνια. Οι σπόροι που έχουμε κληρονομήσει από τις προηγούμενες γενιές είναι η βάση της ζωής και είναι ουσιώδεις για την διατροφική αυτάρκεια. 
